Uit een nieuw rapport van adviesbureau Wing blijkt dat de organisatie en aansturing van nationale parken in Nederland sterk uiteenlopen. Er bestaan grote verschillen in besluitvorming, financiering en uitvoeringskracht. Er bestaat geen standaardmodel bestaat voor governance. Elk park hanteert een eigen aanpak,  afgestemd op de ambities, beschikbare middelen en betrokken partners. 

De voorbeelden in het rapport helpen parken hun organisatie kritisch te bekijken en verder te versterken, zonder één vaste blauwdruk op te leggen. Het onderzoek, uitgevoerd in opdracht van het Nationale Parken Bureau, werd afgelopen donderdag gepresenteerd tijdens een leernetwerk over dit thema voor nationale parken en andere geïnteresseerden. 

Aanbevelingen

De onderzoekers komen tot de volgende aanbevelingen.

  • Er bestaat geen one size fits all: governance afhankelijk van context en ambitie. Het rapport beschrijft de voor- en nadelen van de verschillende modellen die nationale parken hanteren.
  • De governance is geen doel op zich, maar ondersteunt de doelrealisatie (ambitie).
  • Periodieke evaluatie van de goverance is nodig om te kunnen beoordelen of deze nog aansluit bij de fase en doelen.
  • Een gezamenlijke stip op de horizon zoals ambitieplannen, visies of handvesten zorgen voor richting, verbinding en inspiratie.
  • Het is goed om samenwerkingsafspraken te borgen en een goede overdracht bij wisselingen te organiseren.
  • Leg capaciteit en inzet vast in bijvoorbeeld een samenwerkingsovereenkomst;
  • Maak heldere, langjarige afspraken over financiering en resultaten, bij voorkeur voor de lange termijn.
  • Het succesvol betrekken van de omgeving vraagt om een investering in tijd, middelen en visie.
Minimumeisen 

Nationale Parken geven zelf aan dat            

  • good governance een vereiste is voor elk park; ook om als nationaal park verantwoording af te kunnen geven;
  • er behoefte bestaat aan minimumeisen voor ‘good governance’;
  • de governance van nationale parken vaak breder is dan in de modellen is aangegeven. Ook het bredere netwerk, de informele ruimte van het nationaal park valt eronder.
Uitdagingen

Uit het onderzoekt komen ook verschillende terugkerende uitdagingen naar voren, zoals het combineren van breed draagvlak met slagvaardige besluitvorming en het organiseren van structurele financiering. Tegelijk bieden voorbeelden uit verschillende parken inspiratie, bijvoorbeeld met eigen werkorganisaties of innovatieve samenwerkingen met overheden en bedrijven. 

Meer informatie

Het rapport is te vinden bij het onderdeel Beleid en governance op het kennisplatvorm van deze website.